In de oertijd waren er jagers en verzamelaars. De jagers gingen erop uit; altijd alert, creatief en flexibel. Zij joegen op wild en voorzagen de stam van vlees en vachten. De verzamelaars bleven achter, zij scharrelden rond en verzamelden eten op een ‘veilige’ manier.
De jagers stonden altijd ‘aan’. Gevaar was er continu en daar konden ze prima mee functioneren. Zagen ze een prooi, dan konden ze hun hyperfocus aanzetten om te bespieden en uiteindelijk te vangen. Mislukte hun poging, dan verzonnen ze een nieuw plan, oftewel: learning by doing.
De kwaliteiten die de jagers toen hadden, schrijven we tegenwoordig toe aan mensen met ADHD. Nog steeds bezitten zij eigenschappen als flexibiliteit, creativiteit en het vermogen tot hyperfocus. Alleen dwingen we ze nu de schoolbanken in.
Als docent heb ik een vak gegeven dat niet echt uitnodigde tot bewegen. De hyperfocus zoeken, was iets wat mij wel regelmatig lukte. Een mooi boek laten lezen, een goed verhaal vertellen, of een schrijfopdracht geven waarin ze al hun creativiteit kwijt konden…
Maar eerlijk is eerlijk: dat werkte niet voor iedereen.
Er zaten altijd leerlingen tussen die afhaakten. Niet omdat ze het niet konden, maar omdat de vorm niet bij hen paste. Stilzitten, luisteren, reproduceren — het zijn vaardigheden, maar niet dé vaardigheden.
Juist die leerlingen die ik herkende als de ‘jagers’ — onrustig, snel afgeleid, vol ideeën — liepen vast. Terwijl ik wist: als ik ze in beweging kreeg, als ze ergens écht in konden duiken, gebeurde er iets anders. Dan kwam die hyperfocus wél. Dan zagen ze verbanden die anderen misten. Dan ontstond er iets.
Dat zette mij aan het denken.
Waarom vragen we van jagers om zich als verzamelaars te gedragen?
Wat als we het omdraaien?
Wat als we leren niet alleen organiseren vanuit rust en structuur, maar juist ook vanuit actie? Vanuit proberen, falen, opnieuw proberen — learning by doing.
Misschien ligt daar wel de sleutel. Niet door iedereen in hetzelfde systeem te duwen, maar door ruimte te maken voor verschillende manieren van leren. Voor beweging. Voor creativiteit. Voor het volgen van nieuwsgierigheid.
Want leren gebeurt niet alleen door stil te zitten en te luisteren.
Leren gebeurt wanneer je iets dóet.
Misschien is er meer te winnen wanneer we jagers laten jagen en verzamelaars laten verzamelen.
Kom in gesprek
Maak online een afspraak voor een intakegesprek of neem contact op voor meer informatie.
